Jak będzie wyglądała Warszawa za 20 lat – ilu będzie liczyć mieszkańców, jak dojedziemy do pracy i szkoły, ile będzie zieleni, gdzie znajdą się tereny pod budownictwo, a gdzie pod inwestycje i transport publiczny? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań są przedmiotem konsultacji społecznych strategii rozwoju Warszawy 2040+ i planu ogólnego dla Warszawy. To dwa kluczowe dokumenty, które zdecydują o przyszłości stolicy – od rozwoju usług społecznych po ochronę terenów zieleni. Teraz każdy mieszkaniec i mieszkanka mogą mieć wpływ na kierunek rozwoju Warszawy.
– Strategia 2040+ i plan ogólny to mapa drogowa rozwoju Warszawy na kolejne dekady. Chcemy, aby opinię na ich temat wyrazili mieszkańcy i mieszkanki – ci, którzy tu żyją, pracują, wychowują dzieci, korzystają z komunikacji, parków i usług. Dlatego zachęcam do zapoznania się z projektami obu dokumentów i wzięciem udziału w konsultacjach. Powiedzcie nam, jaka ma być Warszawa przyszłości – do wzięcia udziału w konsultacjach zachęca prezydent Rafał Trzaskowski.
Dlaczego Warszawa pracuje nad strategią rozwoju i planem ogólnym?
Warszawa dynamicznie się zmienia – spada liczba urodzin dzieci, wydłuża się średni wiek mieszkańców, rośnie udział obcokrajowców na lokalnym rynku pracy. Jednocześnie pojawiają się nowe wyzwania: kryzys klimatyczny, rosnące koszty życia, presja na tereny zielone, potrzeba dalszego rozwoju komunikacji publicznej i dostępność mieszkań. Jako centrum metropolii warszawskiej Warszawa jest dzisiaj także miejscem pracy i nauki również dla mieszkańców otaczających ją gmin.
Dotychczasowy rozwój Warszawy opierał się na obowiązującym studium oraz strategii #2030. W wyniku zmian ustawowych oba dokumenty odchodzą do przeszłości. Dlatego Rada m.st. Warszawy podjęła w lipcu 2024 r. decyzję o rozpoczęciu równoległych prac nad przygotowaniem strategii i planu ogólnego, czyli dwóch powiązanych ze sobą dokumentów, które dostosują rozwój miasta zarówno do nowych uwarunkowań prawnych jak i zmieniających się oczekiwań mieszkańców.
Co znajdzie się w Strategii 2040+ i po co jest potrzebna?
Strategia rozwoju przejmuje większość zapisów studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego i odpowiada na pytanie: jakim miastem ma być Warszawa w perspektywie roku 2040+? W dokumencie znajdą się m.in.:
– długofalowa wizja rozwoju miasta – w jakim mieście będziemy żyć za 20 lat,
– schematy graficzne pokazujące założenia dla kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta – np. gdzie rozwijane będą korytarze transportowe, jak będzie rozwijana infrastruktura piesza, rowerowa i drogowa, czy jakiej wysokości budynki będzie można wznosić,
– cele strategiczne dotyczące m.in. jakości usług miejskich oraz inwestycji w transport, mieszkalnictwo, zieleń, usługi publiczne, kulturę, edukację, odporność na zmiany klimatu oraz na zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego,
– kierunki działań dotyczące wzmacniania lokalnej tożsamości, postaw obywatelskich, usług społecznych, przyciągania inwestorów i promowania osiągnięć Warszawy na zewnątrz.
Strategia będzie podstawą do podejmowania kluczowych decyzji w kolejnych latach. Jej zapisy będą przekładane na plany miejscowe (pokazujące konkretne miejsca przebiegu inwestycji), a same inwestycje będą uwzględniać zarówno przestrzenne jak i społeczno-gospodarcze aspekty funkcjonowania Warszawy.
Co zawiera plan ogólny?
Plan ogólny m.st. Warszawy to nowy – wprowadzony wspomnianą ustawą – dokument planistyczny, w którym:
– miasto zostanie podzielone na strefy planistyczne (np. strefa wielofunkcyjna z zabudową mieszkaniową wielorodzinną, strefa zieleni i rekreacji czy strefa gospodarcza),
– dla każdej ze stref określone będą dopuszczalne funkcje (np. mieszkaniowa, usługowa, produkcyjna, komunikacyjna) i parametry zagospodarowania (np. wysokość, intensywność, czy procent powierzchni biologicznie czynnych),
– plan uhonoruje obowiązujące plany miejscowe oraz uwzględni te, które są na ukończeniu,
– zostaną wskazane zasady ochrony ważnych terenów, w tym m.in. Rodzinnych Ogródków Działkowych, terenów zieleni urządzonej i obszarów cennych przyrodniczo,
– Plan ogólny to dokument w postaci pliku z danymi przestrzennymi (format GML). Jest dostępny w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronie Biura Architektury i Planowania Przestrzennego.
W przeciwieństwie do strategii, w planie ogólnym nie ma listy konkretnych inwestycji – takich jak linie metra czy tramwajowe. Te kwestie opisuje właśnie strategia rozwoju, a plan ogólny jedynie stwarza dla nich ramy przestrzenne: pokazuje, gdzie w ogóle możliwa jest intensywna zabudowa, gdzie priorytet ma zieleń, a gdzie przemysł lub usługi.
Przebieg konkretnych inwestycji będzie określony w planach miejscowych, opartych na założeniach strategii oraz zgodnych z planem ogólnym.
Kiedy rozpoczną się konsultacje społeczne?
Konsultacje społeczne projektu strategii oraz projektu planu ogólnego już się rozpoczęły i potrwają do 19 stycznia. W tym czasie każdy mieszkaniec i każda mieszkanka będą mogli:
– zapoznać się z projektami dokumentów na stronie: um.warszawa.pl/2040+,
– zgłosić swoje uwagi, m.in. przez formularz online,
– wziąć udział w otwartych spotkaniach konsultacyjnych – m.in. 17 grudnia w Centrum Nauki Kopernik – również z transmisją online, pełna lista spotkań będzie dostępna na stronie konsultacje.um.warszawa.pl,
– uczestniczyć w dyżurach projektantów planu ogólnego, punktach konsultacyjnych dotyczących strategii oraz dyskusjach w dzielnicach (konieczna rejestracja).
Biorąc udział w konsultacjach warto pamiętać, że dokumenty powstają w ściśle określonych przez ustawy i akty wykonawcze ramach prawnych.
Co działo się do tej pory z tymi dokumentami?
Prace nad strategią rozwoju Warszawy 2040+ i planem ogólnym trwają od kilkunastu miesięcy. Rada m.st. Warszawy podjęła uchwały o rozpoczęciu prac nad oboma dokumentami 4 lipca 2024 r.
Od tego czasu: zespoły Biura Strategii i Analiz oraz Biura Architektury i Planowania Przestrzennego prowadziły analizy – m.in. dotyczące demografii, rynku pracy, transportu, klimatu, mieszkalnictwa i jakości życia, trwały prace koncepcyjne z ekspertami i ekspertkami, a także pierwsze rozmowy z mieszkańcami, zebrano wnioski mieszkańców do planu ogólnego oraz poddano konsultacjom założenia programowe strategii (ankiety, spotkania, Warszawska Burza Mózgów). Projekt planu ogólnego został przekazany do uzgadniania i opiniowania przez blisko 80 instytucji, zgodnie z wymogami ustawy – w tym m.in. Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska, Wody Polskie czy Urząd Transportu Kolejowego. Teraz projekty trafiają do wszystkich mieszkańców.
Dodatkowe informacje, materiały oraz pełne projekty dokumentów są dostępne na stronie: um.warszawa.pl/2040+.
