Serwis korzysta z plików cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę, że będą one umieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Mogą Państwo zmienić ustawienia dotyczące plików cookies w swojej przeglądarce.

Czy to schyłek książki?

24-08-2022 21:54 | Autor: Mirosław Miroński
Książka towarzyszy nam od wielu wieków. Przez cały ten czas była ważnym środkiem gromadzenia i przekazywania wiedzy. Dzięki niej możliwe było przekazywanie myśli i poglądów. Stała się kluczem do wiedzy. Za jej pomocą możliwe stało się gromadzenie doświadczeń zdobytych przez wcześniejsze pokolenia i dzielenie się nimi z przyszłymi. Urodzeni setki lat później dzięki książkom poznawali starożytne cywilizacje i ich dorobek. Jednym słowem, książki są niczym cegiełki tworzące fundament i to co na nim powstaje - bazę wiedzy. Baza ta rośnie z czasem, a następujące po sobie pokolenia mają w tym niekończącym się procesie swój wkład. W procesie tworzenia książek i korzystania z nich uczestniczyły najbardziej rozwinięte ośrodki cywilizacyjne na całym świecie.

Wydawać by się mogło, że tak ważny czynnik, jakim jest książka, w dodatku pełniący kluczową rolę w kulturze oraz nauce – będzie mieć niezachwianą pozycję, której nic nie zagrozi. Że utrzyma ją przez kolejne wieki i tysiąclecia. Tymczasem pojawiły się nowe media, które podobnie jak książki bazują na słowie pisanym i obrazie, dodatkowo korzystając z multimediów. Mają więc przewagę nad książką, bo znaczna część społeczeństwa skłania się do oglądania ruchomego obrazu, którego książka nie dostarcza. Czy zatem mamy do czynienia ze schyłkiem książki i czytelnictwa? Czy nowe media wyprą ją z rynku?

Odpowiedź nie jest taka prosta, a jeśli nawet obserwujemy prawdziwą inwazję konkurentów książki – jak komputery PC, laptopy, palmtopy, smartfony i inne urządzenia gromadzące dane i pozwalające na łatwy dostęp zarówno do tekstu, jak i obrazu – po książę sięga nadal wiele osób. Często widuję w środkach komunikacji młodych i starszych czytelników zanurzonych w lekturze w drodze do szkoły, do pracy etc. Wciąż sięgamy po nią chętnie dla rozrywki, z potrzeby wiedzy, z obowiązku lub dla zabicia czasu.

Paradoksalnie, chociaż rola książki w ostatnim czasie jest inna niż przed wynalezieniem multimediów, to właśnie ona dostarcza treści i inspiruje producentów oraz twórców kina, twórców audiobooków, słuchowisk etc.

Wielkie kultury i cywilizacje zawdzięczają książce i słowu pisanemu swój sukces. Zapiski, kroniki odgrywały ogromną rolę nie tylko w kulturze, ale też miały zastosowania praktyczne. Dzięki opisaniu wcześniej zjawisk pogodowych jak wylewy rzek i powodzie, czy zjawiska astronomiczne rodzimi naukowcy w starożytnych Chinach, Egipcie, Europie mogli przewidzieć co nastąpi.

Chociaż w przestrzeni publicznej pojawiają się głosy o spadku czytelnictwa ludzie czytają, o czym świadczą książki wciąż wydawane w dużej ilości. Amatorów papierowego produktu, pachnącego farbą drukarską, który można wziąć do ręki, obejrzeć okładkę – nie brakuje. Czasem to ona decyduje o tym, że sięgamy po tę czy inną pozycję, wybierając ją spośród innych w księgarni lub w antykwariacie. Przeglądamy sterty egzemplarzy, żeby ostatecznie przejść do kasy z tą, która urzekła nas nie tylko treścią, ale też obwolutą, okładką czy ilustracjami.

Niedawno przedstawiony został raport o stanie czytelnictwa w Polsce. Dotyczył on okresu 2021–2022, przypadającego na drugi rok pandemii. Badania przeprowadzono na zlecenie Biblioteki Narodowej w listopadzie 2021, a następnie powtórzono w marcu 2022. Wynika z nich, że 38% Polaków zadeklarowało przeczytanie co najmniej jednej książki w ciągu roku. Dotyczy to osób czytających rzeczywiście, nie zaś tych, które zakupiły, czy wypożyczyły książkę z biblioteki.

Czy to dużo, czy mało. Niektóre statystyki światowe tego typu pokazują, że w innych krajach jest pod tym względem lepiej. Mimo to, wynik oznacza, że nieco mniej niż połowa naszego społeczeństwa czyta. Czy można mówić zatem o końcu książki?

Wróć

Interesuje Cię współpraca?
Napisz do nas! wspolpraca@passa.pl
Copyright 2015 - Wszelkie prawa zastrzeżone
Projekt i wykonanie: MEETMEDIA