Tam, gdzie codzienność spotyka historię
Sobotni poranek w Parku gen. Gustawa Orlicz-Dreszera rozpoczął się spokojnie. Alejki, którymi na co dzień spacerują mieszkańcy, 1 sierpnia ponownie stały się miejscem pamięci, gromadząc licznie zebranych mieszkańców Mokotowa. To właśnie tutaj, przy pomniku „Mokotów Walczący 1944”, rozpoczęły się główne uroczystości rocznicowe. Po podniesieniu flagi państwowej, odegraniu hymnu oraz hejnału Warszawy zapłonął Znicz Pamięci. Ogień, przyniesiony przez Sztafetę Pokoleń z Grobu Nieznanego Żołnierza, symbolicznie połączył tych, którzy walczyli o wolność stolicy, z kolejnymi pokoleniami warszawiaków. W tym samym momencie uruchomiono iluminację pomnika, która będzie przypominać o Powstaniu przez kolejne 63 dni.
Podczas uroczystości głos zabrał burmistrz Dzielnicy Mokotów Rafał Miastowski, podkreślając wyjątkowy charakter miejsca, w którym spotkali się uczestnicy obchodów.
– Dzisiejszy Mokotów, piękny, nowoczesny i pełen życia, jest najlepszym dowodem na to, że ofiara Powstańców nie poszła na marne. Każde dziecko bawiące się w tym parku, każda rodzina spacerująca jego alejkami i każdy spokojny poranek są świadectwem tego, o co walczyli. Naszym obowiązkiem jest przekazywać tę pamięć dalej i dbać o nią każdego dnia, aby nigdy nie zgasła – mówił burmistrz.
Hołd dla bohaterów i strażników pamięci
Tegoroczne uroczystości były także okazją do wyróżnienia osób szczególnie zaangażowanych w pielęgnowanie pamięci o historii Polski i Powstania Warszawskiego. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych minister Lech Parell wręczył medale „Pro Patria” osobom, które od lat działają na rzecz upamiętniania bohaterów walk o niepodległość.
W uroczystości uczestniczyli Powstańcy Warszawscy, kombatanci, przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, służb mundurowych, harcerze oraz licznie zgromadzeni mieszkańcy.
W imieniu prezydenta m.st. Warszawy Rafała Trzaskowskiego list do uczestników obchodów odczytała wiceprezydentka Warszawy Magdalena Młochowska.
– Stajemy dziś przed pomnikiem „Mokotów Walczący 1944” – w miejscu upamiętniającym odwagę, cierpienie i poświęcenie mieszkańców tej dzielnicy. Dziś oddajemy hołd ich odwadze, poświęceniu i niezłomności. Pamiętamy o ich ofierze i traktujemy ją jako zobowiązanie. Powstanie Warszawskie to przede wszystkim historia ludzi, którzy w godzinie próby potrafili być razem – solidarnie, odpowiedzialnie i z wiarą w sens walki – napisał prezydent Warszawy.
Marsz Mokotowa ponownie zabrzmiał na ulicach dzielnicy
Po zakończeniu ceremonii przy pomniku „Mokotów Walczący 1944” uczestnicy wyruszyli w tradycyjnym Marszu Mokotowa. Przy dźwiękach Orkiestry Reprezentacyjnej Policji pochód przeszedł ulicami dzielnicy na ul. Dworkową. Szczególnym momentem było zatrzymanie przy Gołębniku, gdzie złożono kwiaty pod tablicą upamiętniającą twórców słynnego „Marsza Mokotowa” – pieśni, która od pokoleń jest jednym z najważniejszych symboli powstańczego Mokotowa.
Następnie uczestnicy oddali hołd żołnierzom Armii Krajowej zamordowanym po kapitulacji Powstania pod Obeliskiem Pamięci Żołnierzy AK Powstańców Mokotowa przy ul. Dworkowej 2. To miejsce przypomina o jednej z najtragiczniejszych kart historii dzielnicy i o ofiarach niemieckiej zbrodni dokonanej na powstańcach wychodzących z kanałów pod koniec września 1944 roku.
Wieczór pamięci na Kopcu Powstania Warszawskiego
Obchody zwieńczyły wydarzenia w Parku Akcji „Burza”. Najpierw mieszkańcy wspólnie śpiewali powstańcze piosenki u podnóża Kopca Powstania Warszawskiego, a następnie zgromadzili się przy pomniku Polski Walczącej. Wieczorna uroczystość rozpoczęła się od przekazania Ognia Pamięci przez Sztafetę Pokoleń. Wraz z rozpaleniem ognia rozświetlona została także iluminacja pomnika, która przez kolejne 63 dni będzie przypominać o losach walczącej Warszawy. Wśród dźwięków powstańczych pieśni, przy blasku zniczy i składanych kwiatach, mieszkańcy Mokotowa raz jeszcze pokazali, że pamięć o bohaterach roku 1944 pozostaje żywą częścią tożsamości dzielnicy.
Powstańcy i symboliczne krzesło
Szczególnym zaszczytem była obecność na uroczystościach Powstańców Warszawskich: Leszka Żukowskiego ps. „Antek”, Jerzego Paczowskiego ps. „Zajączek” oraz Janusza Maksymowicza ps. „Janosz” na mokotowskich uroczystościach. To właśnie takie chwile mają dziś szczególną wartość. Z roku na rok jest coraz mniej osób, które mogą opowiedzieć o Powstaniu Warszawskim z własnego doświadczenia. Możliwość spotkania Powstańców, wysłuchania ich wspomnień i osobistego podziękowania za ich służbę jest bezcenną lekcją historii dla nas wszystkich. Na uroczystościach zarezerwowano także symbolicznie puste krzesło pamięci. Miejsce to jednak nie było symbolem braku, lecz wiecznej obecności. Oznaczone symbolem Polski Walczącej przypominało o Powstańcach Warszawskich, którzy odeszli na wieczną wartę.
Pamięć przekazywana dalej
82 lata po wybuchu Powstania Warszawskiego Mokotów pozostaje miejscem, w którym historia jest obecna nie tylko na pomnikach i tablicach pamiątkowych, ale przede wszystkim w pamięci mieszkańców. Tegoroczne uroczystości po raz kolejny połączyły pokolenia wokół wspólnej refleksji nad ceną wolności i odpowiedzialnością za zachowanie pamięci o tych, którzy walczyli o przyszłość Warszawy. Bo choć od tamtych wydarzeń minęły dziesięciolecia, płomień zapalony 1 sierpnia nadal przypomina, że pamięć trwa tak długo, jak długo potrafimy ją przekazywać następnym pokoleniom.
